Schaken in Amsterdam en Nijmegen

Wat betreft het eerste weekend van april was al een poosje bekend dat op de zaterdag de vijfde ronde van de 11e editie van Best of the West op de kalender staat. Doch door mijn medewerking tijdens Persoonlijk Kampioenschap dames en meisjes bij Haeghe Ooievaar op 20 januari komt helpen als tafelleider tijdens de Grand Prix bij Haeghe Ooievaar op het programma. Hierdoor komt het Jubileumtoernooi van het 80-jarige UVS uit Nijmegen onder de aandacht.

Gesprekken over het tijdbestedingsthema van 6 april tijdens vijfde ronde van 15e Kattenburger Open hebben er toe geleid dat er conversatie gevoerd is met Haeghe Ooievaar, waarop groen licht volgt om in Amsterdam te gaan schaken. Hierdoor viel de aandacht richting het Jubileumtoernooi in Nijmegen weg met de gedachte: “dat ga ik toch niet doen.”

De vorige keer onderweg naar het Bilderdijkpark viel mij voor het eerst op dat er niet alleen een klok aan het gebouw van station Amsterdam Centraal hangt; er hangt ook een windwijzer die laat zien uit welke richting de wind komt.

wijzer
windwijzer Amsterdam Centraal

Met mijn nieuwe schoenen op maat durf ik de wandeling over drie kilometer vanaf Centraal Station naar het Bilderdijkpark nog niet aan en kies evenals op 9 maart voor een tramrit naar halte Bilderdijkstraat, om vervolgens vanaf de halte nog een lusje te wandelen langs de Kostverlorenvaart, Hugo de Grootgracht en vervolgens door het Bilderdijkpark naar de speelzaal.

lees verder onder de foto’s
kostverloren
Kostverlorenvaart
grachtpark
Hugo de Grootgracht en Bilderdijkpark
11e Best of the West
5e ronde
bord 36

Ook deze keer weer bijdrage kunnen leveren in de vorm van opstellen van de schaakstukken in de beginstand, waaronder die van het bord waarop ik zelf zal gaan spelen. Om vervolgens na hier en daar bijpraten de plaats achter mijn zwarte formatie aan bord 36 op te zoeken.

Groep B

17e bord

Edward Waersegers Paul Koks
0 1
partij

Er komt een Geweigerd Damegambiet op het bord, waarbij met wits zevende zet voor de neo-orthodoxe variant gekozen wordt.

Diagram 1 Waer-Koks
stelling na 7.Lh4

In het vervolg bereid ik voor dat ik op c4 kan slaan en vervolgens aan ruimtevoordeel kan werken.

Diagram 2 Waer-Koks
stelling na 10…b5

Na 11.Ld3 c5 had de beheerder van de witte formatie er goed aan gedaan op c5 te slaan. Met 12.Tc1 begint een fase met bescheiden voordeel voor zwart.

Diagram 3 Waer-Koks
stelling na 12.Tc1

De fase van bescheiden voordeel eindigt zodra twee zwarte pionnen de vijfde rij bereikt hebben.

Diagram 4 Waer-Koks
stelling na 15…c4

Volgens Stockfish is dit te optimistisch. Met 16.Pd2 kan de stelling terug in balans gebracht worden.

analyse 1 Waer-Koks
analyse na 16.Pd2

Er volgt echter 16.b3 c3 17.Lc2 waarmee een fase aanbreekt, waarbij het voordeel voor zwart niet meer verdwijnt.

Diagram 5 Waer-Koks
stelling na 17.Lc2

Met stukken op het bord houden behoud wit kans op effectief tegenspel, maar er wordt gekozen voor vereenvoudiging van de stelling, waarbij ik op mijn 22e zet pionwinst in het vooruitzicht heb.

Diagram 6 Waer-Koks
stelling na 22.dxc5

De pionwinst stel ik nog even uit om eerst schade aan te richten aan de structuur van wits koningspionnen. Daar heb ik twee zetten voor nodig, waarna op de 24e zet de pion op c5 geïncasseerd kan worden.

Diagram 7 Waer-Koks
slotstelling na 24…Txc5

Hier vindt mijn tegenstander het mooi geweest. Voor mijn gevoel is er nog genoeg om voor te strijden, met ieder twee torens. Winst moet nog maar bewezen worden. Maar ga natuurlijk niet tegen mijn tegenstander zeggen: “niks opgeven! Smoel dicht en doorschaken!”

Nu heb ik mooi de tijd om bij de regiogenoten op de borden te kijken en een reeks foto’s te maken.

Daarbij wordt duidelijk dat het een pittige dag is. Koploper Alexander Polak bijt zich deze keer stuk op zijn tegenstander. Twee regionale derby’s leveren sowieso hooguit een 50% score voor de regionale delegatie, maar zijn wel boeiende partijen. Weer een ander lukt het maar niet om van de nul af te komen, waar vorig seizoen in dezelfde A-groep een uitstekend toernooi gedraaid is.

Prettig is de terugreis te mogen doorstaan bij daglicht. Eenmaal thuis zet ik de lopende eredivisiewedstrijd op de achtergrond aan, maar voer vooral mijn partij in en neem die vluchtig door. Ik verken ook nog even het reisschema naar Nijmegen voor het Jubileumtoernooi om vervolgens eerst maar te gaan slapen.

Jubileumtoernooi
80 jaar UVS

Rond half vier wakker kom ik op het idee: toch maar naar Nijmegen. Onder genot van beker thee de tabellen voor het HSB-rondebulletin vanwege Best of the West ingevuld en nog eens het reisschema gecheckt. Om 7 uur de trein vanaf Mariahoeve met veilige overstapmarges op Den Haag Centraal en Breda is de beste optie. Via Amsterdam Centraal is de overstapmarge vijf minuten. Met wat er normaliter op Schiphol aan volk instapt is dat een kansloze missie en dus een half uur extra wachten. Via Ravenstein de Maas oversteken om Nijmegen binnen te kunnen rijden is ook wel weer eens leuk.

Raventein, waar ik begin deze eeuw met Eindhovense Schaakvereniging nog een slotronde gespeeld heb in de NBSB-competitie, tegen een team van WLC.

grachtpark
station Nijmegen

Na de dopingcontrole op station Nijmegen wandel ik rustig richting de speelzaal op ongeveer 1½ kilometer. Een wandeling door de wijk, waar ik in 1984 en 1985 tijdens m’n tweede en derde deelname aan de vierdaagse verbleef. Bij een gastgezin aan de Marialaan, destijds geregeld via het VVV-kantoor. Qua verzorging een toplocatie: iedere ochtend gebakken ei met tomaat en na binnenkomst soep. En ’s avonds een diner waar het aan niets ontbrak. Via de routeschets op google-maps is de Biezantijn gemakkelijk te vinden.

lees veder onder de foto’s
biezantijn
Biezantijn
tuintje
tuintje

richtingwijzer

Het toernooi is een 7-rondig rapidtoernooi met 50 deelnemers, verdeeld over twee groepen met en bedenktijd van 15 minuten per persoon met 5 seconden increment. Waarmee het jubilerende UVS het debuut maakt op vlak van organiseren van Open toernooien. Opmerkelijk is dat de hele dag het toernooi volledig volgens het tijdschema verloopt. Dankzij medewerking van deelnemers, een duidelijk scherm met weergave van indeling en het teamwork van Jan Pijkeren en Simon van Dijk.

In het deelnemers veld zit één voormalig clubgenoot die het toernooi zal gaan winnen en een deelnemer die ik eerder trof tijdens Open Apeldoorns snelschaakkampioenschap in 2023. Lucas de Jong – winnaar Groep B – trof ik in de vijfde ronde van Reservegroep C Open NK Dieren 2012. Daarnaast trof ik Lucas een jaar eerder tijdens twee partijen op Gameknot.com. Verder nieuwe mensen die ik tref. In een groep van 22 deelnemers ben ik veertiende geplaatst en mag het in de eerste ronde met de zwarte formatie op bord 3 tegen Lambert Hofman spelen. Weer eens geconfronteerd met 1.b4. Lang blijft de stelling in balans, maar ik ga met een van de knollen op avontuur op de damevleugel. Een actie waarover Lambert na afloop weet te melden: het paard had teruggemoeten.

In de tweede ronde krijgt mijn witte formatie te maken met de Boedapester Gambiet, waarbij ik voor het eerst mijn loper in openingsfase naar f4 speel. Ik loop vast en kan een invasie in mijn witte kamp niet voorkomen. Doch met een loperoffer met schaak op b7 kan ik tegenspel creëren die mijn tegenstander tijd kost. Maar uiteindelijk speelt hij het prima uit.

De derde ronde heb ik zwart en evenals in de slotronde loopt deze partij parallel met de partij van een dag eerder in het Bilderdijkpark. Joas Meijer van Veenendaalse Schaakvereniging is de tegenstander. Ook hij laat mijn pionnenopmars op de b- en c-lijn toe, maar weet die opmars te neutraliseren. In een eindspel met ieder een toren en vier pionnen op de koningsvleugel is Joas zorgvuldiger en wint het eindspel.

In de vierde ronde tref ik Tom van de Poll voor wie de beperkte tijd in eerdere ronden het probleem was. Ik kom comfortabel te staan, maar vergaloppeer me in de mogelijkheden, waardoor ik in een verloren eindspel terecht kom. Nul uit vier, maar wel gave partijen.

Door een losgeslagen nagel heb ik EHBO van de barmedewerkster nodig; even pleister erop en de nagel kan voorlopig niet meer dubbelslaan. Als tegenprestatie schaf ik een Leffe Blond van de tap aan om daar voorlopig nog geen slok van te nemen. In de vijfde ronde mag ik het opnemen tegen Jaap Tanja en gaan we op de Engelse toer: het London systeem. Dit jaar nog niet op het bord gehad. Het wordt een prachtig positioneel getrouwtrek / spel, waarbij ik de koning van de witte formatie mat mag zetten. Om vervolgens een slok van mijn leffe te nemen.

In de voorlaatste ronde weet ik met mijn witte formatie de dame te vangen van Ryan de Vries van De PION, waar de competitieleider van de Haagse Schaakbond voor de KNSB-competitie uitkomt. Vervolgens presenteert hij een tegenoffensief, waarmee het nog een leuke partij wordt. Ik moet op tijd zijn met mijn matplan en dat lukt: met uitzicht op mat-in-3 feliciteert hij me met de overwinning.

De slotronde wordt een partij tegen penningmeester Frans Nijenhuis. Hij slaat wel meteen op c5, waar dat in de derde ronde en een dag eerder in Amsterdam niet gebeurde. Na verdere strijd en vereenvoudiging van de stelling sluiten we vrede en is de partij daarmee een mooie afsluiting van het toernooi.

Na nakaarten en het bijwonen van de prijsuitreiking begin ik aan een terugreis, waarbij ik mag genieten van de mooie kleuren van een ondergaande zon.

Informatie vanuit Nijmegen
Verslag, foto’s en eindstanden

15e OGD Prinsenstadtoernooi

Het Paasweekend heeft dit jaar voor mij voor de zevende keer in het teken gestaan van het Prinsenstadtoernooi in Delft.

Daarmee nadert het mijn deelname aan de Kennedymars van Sittard, waar ik 15 keer met succes vertoefde in periode van 1985 t/m 2016. Na verlaten ziekenhuis juli 2023 waren er even ambities om te werken naar de kortste afstand (10 kilometer) in Sittard op Paaszaterdag. Maar zag vervolgens wel in dat de gezelligheid van het schaken opzoeken een beter plan is. Wandelen op eigen gelegenheid is een betere optie dan deelnemen aan massaal bezochte evenementen.

Begin van dit jaar waarbij Delft nog niet op de kalender stond, heb ik me aangemeld voor Alkmaar. Een toernooi waarbij je op Paaszaterdag, Eerste en Tweede Paasdag 2 ronden afwerkt. Om zo aan zes speelronden te komen. Verkenning van de reisplanner maakt vervolgens duidelijk dat er weinig mis mag gaan tijdens de treinreis in de ochtenduren. Ik ben graag comfortabel op tijd voor het schaken gaan en besloot definitief evenals vorig jaar naar Delft te gaan.

Met name de zaterdag- en zondagochtend besefte ik: blij dat ik hiervoor gekozen heb. In de aanloop naar het Paasweekeinde heb ik vanaf 2 maart 11 toernooipartijen mogen spelen, waarvan twee vanwege de KNSB-competitie tegen gemiddelde tegenstand van rating 1710. Waarmee gesteld kan worden: de voorbereiding is alvast prima.

De eerste speeldag van het toernooi – Goede Vrijdag – is benut om voor enkele dagen eten te bereiden. Een macaroni bolognese met boerenkool, rode peper, knoflook en ui.

eten
macaroni bolognese

De vorige editie van het Prinsenstadtoernooi – 2023 – speelde zich af op de clublocatie van de organiserende DSC Delft. Het grote voordeel is dat het tegen het centrum van Delft aan ligt. Het Grotius College waar het dankzij OGD opnieuw gespeeld wordt heeft het voordeel dat het een ruime locatie is, met veel lichtinval.

Er is gestreden in vier groepen:

groep rating
A vanaf 2000
B tussen 1850 en 2100
C tussen 1700 en 1900
D tot en met 1750
eten
groen rond Grotius College

Aanvankelijk had ik me aangemeld voor groep C, maar kwam op het laatst op het idee dat groep D – voor de grotere prestatiedruk een beter idee is. De gebruikelijke bye op zaterdagavond liet ik nog staan.

Hieronder mijn persoonlijke resultaten.

bord wit resultaat zwart aantal zetten
6 Samantha Hoogerwaard 0 – 1 Paul Koks 44
5 Paul Koks 1 – 0 Alexander Regterschot 18
1 Djezz Kanbier 1 – 0 Paul Koks 41
5 Paul Koks 1 – 0 Klaas van Gorkum 38
3 Paul Koks 0 – 1 Enzo Garay 38
5 Jaap de Koster 1 – 0 Paul Koks 48
Totaal: 227

Het NOVA-college weekendtoernooi 2011 in Haarlem was een week na de crematie van mijn vader. Van dat toernooi herinner ik me dat de leeftijd van mijn tegenstanders in ronde 1 t/m 4 bij elkaar opgeteld mijn leeftijd niet haalden. Tijdens dit Prinsenstadtoernooi geldt dit voor de tegenstanders uit ronde 2, 3, 5 en 6.

Eindresultaat ten opzichte van tegenstanders

punten mijn resultaat
1 Djezz Kanbier 0
4 Enzo Garay 4 0
5 Jaap de Koster 4 0
6 Klaas van Gorkum 4 1
12 Paul Koks 3
14 Alexander Regterschot 3 1
27 Samantha Hoogerwaard ½ 1

Toernooisite

Groep D

Bord 6

Samantha Hoogerwaard Paul Koks
0 1
partij

In de eerste ronde mag ik het opnemen tegen Samantha Hoogerwaard van Krimpen a/d IJssel, waarmee mijn tweede achtereenvolgende partij tegen een dame. Afgelopen woensdag sloot ik DD Open af met een partij tegen Lara ter Wee. Eerdere edities in Delft, waarbij ik tegen een dame speelde werd ik – hoe klein ze ook waren – steeds kansloos van het bord geschoven. In een periode dat veel kilometers afleggen en het werken naar twee a drie trainingsdoelen per jaar nog een belangrijkere hobby was. Het schaken voor de KNSB-competitie heeft het goed voor de dag willen komen tijdens schaken een boost gegeven.

Deze goede vrijdag komt er een boeiende positionele strijd op het bord en wordt er geopend met een gesloten siciliaans.

Diagram 1 Hoog-Koks
stelling na 4…Pd4

Persoonlijke primeur is de manoeuvre van mijn paard naar d4, om de kans op beschadigde pionnenstructuur te voorkomen. In de partij van GM Max Warmerdam tegen Stefan Bekker in de slotronde zie ik na het weekendtoernooi een soortgelijke manoeuvre, waarbij hij zijn paard terugspeelt naar c6, nadat de loper met …a6 weggejaagd is.

In onze partij gaat de loper meteen terug naar d3, waarbij de pion op d2 voorlopig geblokkeerd is.

Even later zijn alle centrumvelden bezet door pionnen.

Diagram 2 Hoog-Koks
stelling na 10…d5

Tijdens mijn voorbereiding naar 10…d5 heb ik uitgebreid gekeken naar het vervolg 11.exd5 e4 12.Lc4 of Lb5 d3. Waarom ik dat dan toch niet durf?!?

Analyse 1 Hoog-Koks
analyse na 12…d3

Er komt met 11.exd5 Pxd5 12.Lb2 Lf6 13.Dc2 h6 14.Tae1 Le6 in ieder geval een positie om van te smullen op het bord.

Diagram 3 Hoog-Koks
stelling na 14…Le6

De manoeuvre van het paard naar f4 stelde ik uit tot na de uitvoering van 19.c4 vanwege voor mijn gevoel juiste moment van blootlegging van de a1-h8-diagonaal. Maar met de toren op c8 had het eigenlijk eerder ook gekund.

Diagram 4 Hoog-Koks
stelling na 19…Pf4

Er is uitzicht op het prachtige veld d3, waarbij afruilen met het paard vanaf d2 geen optie is voor wit. Ik krijg mijn toren op d3 die zet 22.f3 afdwingt.

Diagram 5 Hoog-Koks
stelling na 22.f3

Doordat de kwetsbaarheid van mijn pion op e5 overheerst zie ik de directe kwaliteitswinst middels 22…Lh4 niet achter het bord. Na 22…Lh4 23.Dxe5 Lxe1 24.Txe1 Td1 zou de partij aanzienlijk vlotter afgelopen zijn geweest. Maar wat je niet ziet, dat is er niet. Een uitspraak die je ook ziet, wanneer je over het NEMO-marineterrein in Amsterdam wandelt.

Nu is er in ieder geval nog pakweg een extra uurtje schaakplezier.

Na 22…Kh7 23.Df2 Da5 24.Pg3 Lh4 kan ik mooie schade aanrichten in wits pionnenformatie aan de koningsvleugel.

Diagram 6 Hoog-Koks
stelling na 24…Lh4

Volgens Stockfish kan de witte formatie de partij in deze fase beter in balans houden, maar het is zeer ingewikkeld na bijvoorbeeld 25.De2 Td4 26.Dxe5 Ld8 27.De2

Analyse 2 Hoog-Koks
analyse na 27.De2

Of na 25.De2 Td4 26.Dxe5 Ld8 27.Dxd4 Lb6.

Analyse 3 Hoog-Koks
analyse na 27…Lb6

Het schaakje had ik even niet zien aankomen, maar na 25.De2 Td4 26.Lb2 Lxg3 27.hxg3 Td2 28.De4+ Kg8 ruilt de witte formatie verkeerd af.

Diagram 7 Hoog-Koks
stelling na 29.Lxe5?

Daar ga ik niet tegen protesteren. Ik kan nu aan twee gepasseerde vrijpionnen werken en zonder dame is het voor wit lastig nog enig tegenspel te creëren. Op marcherende pionnen nodigen uit tot nieuwe dwangzet mogelijkheden.

Diagram 8 Hoog-Koks
stelling na 41…Le5

Na 42.Tg4 Lxg2+ slaat wit met de koning op g2 en protesteer ik wel. Ze ziet even niet dat g2 gedekt staat door de toren. Gelukkig zie ik dat meteen. Vorig seizoen zag ik een keer tijdens een snelschaakpartij in de hektiek van de partij niet meteen dat ik mat gezet werd, terwijl de koning van de tegenstander schaak stond. Daarom toonde ik dan ook begrip met de woorden: ‘voor het zelfde geld zie ik het niet.’

Na haar correctie is de partij met 43.Kh4 Lf3 44.Tg4 Th2# echt afgelopen.

Diagram 9 Hoog-Koks
eindstelling na 44…Th2 mat
oordeelronde1
oordeel op chess.com

Na de partij was ik klokslag middernacht thuis en heb de partij meteen ingevoerd en vluchtig bekeken. Daarna nog ontspannen Vandaag Inside gekeken, wat weer volop lachen was. Daarna kun je vlot inslapen.

Zaterdagochtend wel de wekker nodig gehad, waarna te lezen was: “alarm over 23 uur”. Over het vergeten van de zomertijd hoef ik me alvast geen zorgen te maken. Wel diende ik te zorgen dat de telefoon voldoende opgeladen is.

In Sittard zijn ze al ruim twee uur onderweg wanneer ik de lunch aan het klaarmaken ben om me vervolgens op te frissen en naar Delft af te reizen met het vooruitzicht het te mogen opnemen tegen een product van de Kennemer Combinatie. De nieuwe landskampioen is een vereniging dat sterke schakertjes voortbrengt.

Bord 5

Paul Koks Alexander Regterschot
1 0
partij

Op het bord presenteert Alexander de Marshall verdediging. Een variant in het geweigerde damegambiet. Misschien heeft het geholpen dat ik tijdens het NK Atletiek 2014 twee dagen marshall ben geweest bij polsstok. Een functie met rustige inhoud, waarbij je vooral de procedures goed moet kennen. Op het schaakbord is dat ook belangrijk.

Diagram 1 Koks-Regterschot
stelling na 5…Pc6

De beheerder van de zwarte formatie opzadelen met een dubbelpion op de f-lijn is niet zo goed als dat het achter het bord voelt.

Na 6.Pxf6 gxf6 7.Lc3 e5 9.d5 had het zwarte nog opgestelde paard naar d4 kunnen verkassen en staat het in balans.

Analyse 1 Koks-Regterschot
analyse na 9…Pd4

Het paard gaat echter naar b4, waarbij c2 onder schot komt nadat 10.e3 Lf5 gespeeld is. Eenvoudig te dekkenn met 11.Tc1. De beheerder van de zwarte formatie heeft goed beoordeeld dat de pion op a2 ongedekt staat, maar overziet de bijwerkingen van het slaan van die pion.

Diagram 2 Koks-Regterschot
stelling na 11…Pxa2

Na zwarts lange rokade kan er een genadeschot voorbereid worden, waarbij ook de tegendreiging over de halfopen g-lijn in het oog gehouden moet worden.

Diagram 2 Koks-Regterschot
stelling na 16…Lh3

Er is hier goed op voorbereid, zodat 17.Pg3 gespeeld kan worden. Na 17…Ld7 valt met 18.La5! het doek voor zwart en legt Alexander zijn koning om.

oordeelronde2
oordeel op chess.com

Bijna vier uur pauze voordat de volgende ronde gespeeld dient te worden. Daar is weinig mis mee. In Haarlem zou ik zelfs met mijn huidige tempo voldoende tijd hebben om met de trein naar Zandvoort te reizen en vervolgens door de duinen terug naar het NOVA college te wandelen. Vanuit het Grotius college in Delft zou op en neer naar Schipluiden een optie zijn. In mijn korte verslag tegenover Julian Oskam spreek ik uit dat overwegen ’s avonds toch te spelen een optie is en ga vervolgens mijn krant lezen. Met op zaterdag vele leuke reportages om te lezen. En nuttig mijn lunch, zodat dit niet vlak voor de volgende ronde hoeft te gebeuren.

Na de tweede ronde zijn we met zijn vijven met twee uit twee. Met twee liveborden voor groep D zal één pechvogel niet op een livebord spelen. Spelen op een livebord brengt toch iets speciaals met zich mee. De grootste pechvogels zijn echter de mensen thuis, die er naar uitkijken een livepartij te kunnen volgen. Want bord 1 waar ik op ga spelen maakt een soortgelijke fout als een van mijn leerlingen van de Introductiecursus Schaken: op moment dat mijn tegenstander de e-pion speelt, pakt het bord op het scherm de c-pion en slaat vervolgens op tilt. Het is te hopen dat van die toeschouwers niemand zijn pc-scherm al vloekend door het raam heeft geworpen.

Bord 1

Djezz Kanbier Paul Koks
1 0
partij

In de aanloop naar deze partij krijg ik voorlichting over wat mijn tegenstander speelt. De Bird. Eerst van een clubgenoot en vervolgens de bevestiging van iemand die tegen Djezz speelde in de HSB-competitie. Daar kijk ik naar uit. De Bird is een thema dat uitgebreid aan bod gekomen is tijdens een training van Delemarre. Sindsdien tijdens rapid- en snelschaaktoernooien meestal met succes en tijdens klassiek een keer remise en een keer gewonnen, maar dat is wel alweer een paar jaar geleden.

De nadruk van het bestrijden van een vogel is het elimineren van het paard op f3 en de zwarteveldenloper van wit. Dat dit cruciaal is, wordt in deze partij duidelijk, doordat ik niet verder kom dan de zwarteveldenloper zijn weg tijdelijk blokkeren.

De vogel wordt gepresenteerd, waarbij het op zet 3 mis gaat voor de toeschouwers van het livebord.

Diagram 1 Kanbier-Koks
stelling na 3.e3

In het vervolg van de opening krijg ik comfortabel spel, waarbij de stelling in balans blijft.

Diagram 2 Kanbier-Koks
stelling na 6…e5

Er wordt voortgezet met 7.fxe5 Pxe5 8.0-0 Le7.

Diagram 3 Kanbier-Koks
stelling na 8…Le7

Hier de loper op d6 plaatsen had geholpen met verdere ontwikkeling doordat het paard op e5 gedekt zou zijn. Dan volgt geen verplichte afruil na 9.Lb2.

Er volgt een fase waarin het gebalanceerd blijft en ik het zo had kunnen houden, indien op mijn elfde zet mijn c-pion niet twee, maar één veld vooruitgeschoven had.

Analyse 1 Kanbier-Koks
analyse na 11…c6

Achter het bord denk ik te opportunistisch in mijn streven de zwarteveldenloper de weg te blokkeren. Zo wordt in het vervolg duidelijk nadat die blokkering gelukt is.

Diagram 4 Kanbier-Koks
stelling na 14…d4?

De inslag op f6 heb ik achter het bord niet gezien.

Diagram 5 Kanbier-Koks
stelling na 14…d4?

Mijn dame manoeuvreren naar g4 heb ik bij enkele zetten in overweging genomen, maar zag daarvan af. Nu ben ik een stuk kwijt en moet streven naar eindspel met remisekansen. Toren + Paard tegen Toren is een optie.

Er in ieder geval voor strijden levert een leerzaam eindspel op. In de hektiek van de strijd kan ook de tegenstander een beoordelingsfout maken.

Het lukt me om te werken aan verbinding van de torens.

Diagram 6 Kanbier-Koks
stelling na 28…Te6

En het afruilen van de lopers.

Diagram 7 Kanbier-Koks
stelling na 30…Le3

In deze fase van de partij weet ik al dat ik ’s avonds in de vierde ronde wil spelen en ga dat meteen in orde maken bij de organisatie. Dan kan dat alvast niet vergeten worden.

Ondertussen ontwikkelt de strijd zich naar duidelijk beslissende fase, waarbij je ook kunt opgeven om vervolgens rond te gaan lopen.

Diagram 8 Kanbier-Koks
stelling na 37.c6

Doorspelen is echter een betere optie, om de slotfase helemaal op het bord gehad te hebben. Zelf had ik een toekomstig paardschaak vanaf het veld b6 gezien.

Analyse 2 Kanbier-Koks
analyse na 40.Pb6+

Doch 40.Txc8 is natuurlijk ook prima. Er volgt nog 40…Kxc8 41.Kf3.

Diagram 9 Kanbier-Koks
slotstelling na 41.Kf3

Het paard hoeft nu alleen maar te blijven staan, de zwarte pionnen kunnen geneutraliseerd worden om vervolgens de b-pion ondersteund door de koning op te laten marcheren.

oordeelronde3
oordeel op chess.com

Het oordeel van chess.com illustreert dat de partij een toppartij is geweest.

Na afloop de partij nog even doorgenomen met Djezz, waarna ik voor de tweede keer deze dag voor de erwtensoep ging. Meer heb je niet nodig, alvorens ook ’s avonds weer een partij te kunnen schaken

eten
groen rond Grotius College

Bord 5

Paul Koks Klaas van Gorkum
1 0
partij

De avondpartij van deze Paaszaterdag is er een, waarin – evennals vorige zaterdag in de KNSB-partij tegen De Volewijckers – duidelijk wordt wat het effect van de druk van dreigende promotie van pion van de opponent doet met een mens.

Diagram 1 Koks-Gorkum
stelling na 2…c6

Caro-Kann. Wanneer je dat van te voren weet van een tegenstander speel je 1.e4 om na afruilen van de pion op d5 meteen 4.Ld3 te kunnen spelen om zwarts wittenveldenloper alvast veel velden te kunnen ontnemen. Uitgebreid uitgelegd tijdens training van Peter Passenier bij LSG in januari, om dit meteen de maandag erop effectief toe te kunnen passen in Wassenaar tegen ratinghoogste. Helaas vergat ik mijn koningspionnen op tijd op te spelen, waardoor de stelling vereenvoudigd kon worden naar een voor zwart gunstig eindspel.

Nu krijgt zwart de loper op f5 en moet er iets anders bedacht worden.

Diagram 2 Koks-Gorkum
stelling na 6…Lf5

In het vervolg heb ik zeker naar Db3 gekeken, maar werken aan druk op de damevleugel met lopers op g2 en f4 en een toren op c1 geeft een prima gevoel.

Diagram 3 Koks-Gorkum
stelling na 11.Tc1

Ook al geeft Stockfish aan dat zwart hier iets in de plus staat.

Met 11…Te8 12.Pa4 Tc8 13.Pc5 krijg ik mijn paard waar ik ‘m graag wil hebben. Bij afruilen komt een van mijn pionnen op de 5e rij.

Diagram 4 Koks-Gorkum
stelling na 13.Pc5

Volgens Stockfish is eerst 13.b4 prima. Heb ik wel naar gekeken, maar mijn gevoel is daar niet goed bij. Met 13…a5 kan de structuur aangetast worden leek mij. Waarna zwart een tweede half open lijn beschikbaar heeft.

Na zwarts 13…Pa5 is dit niet het moment om vervolgens 14…Pc4 toe te laten met de loper op f5.

In het vervolg krijg ik een mooie pionnenformatie, waarvan eentje op de vijfde rij en glijdt mijn stelling naar een comfortabele plus.

Diagram 5 Koks-Gorkum
stelling na 17…Pg4

Hier en ook voordat deze stelling op het bord gekomen is heb ik naar 18.Ld6 gekeken, waar ie voorlopig niet weg te krijgen is. De beperking van de bewegingsvrijheid voor zwart was belangrijker geweest dan de argumenten waarom ik de zet niet speelde. Althans, zo beoordeel ik de situatie achter het bord.

Ik kies voor ondersteuning van de loper met mijn dame, waardoor ik spoedig een toren op veld d1 kan plaatsen en na uitlokking van …f6 mijn dame op veld d6 kan plaatsen, omdat dit spoedig tot pionpromomtie zou kunnen leiden: 18.Dd4 Pxf5 19.Dxf5 Te7 20.Tfd1 f6 21.Dd6

Diagram 6 Koks-Gorkum
stelling na 21.Dd6

Overtuigd van mijn plan dring ik met na 21…Td7 verder aan met 22.Db6 Dxb6 23.cxb6.

Diagram 7 Koks-Gorkum
stelling na 23.cxb6

Het pennende effect van pionzet e2-e4 was me eerder al opgevallen, maar dour mijn aandringen was het effect daarvan geneutraliseerd. Na 23…Txc1 24.Txc1 Kf7 blijft er weinig van mijn ambities over en is mijn pionnenstructuur verzwakt. Gelukkig wil zwart zijn torens op het bord houden en treedt het pennende effect met 23…Tcd8 24.e4! alsnog in werking.

Diagram 8 Koks-Gorkum
stelling na 24.e4!

Via 24…dxe4 25.Txd7 Txd7 26.Tc8+? Kf7 zie ik dat mijn plan vastloopt, doordat de koning één veldje te dichtbij staat.

Diagram 9 Koks-Gorkum
stelling na 26…Kf7

26.g4 is volgens Stockfish de enige zet om mijn ambities in tact te houden.

De zwarte formatie kan werken aan een winnende pionnenketen op de koningsvleugel, waarbij ik voorlopig niet toekom aan Tc7+.

Diagram 10 Koks-Gorkum
stelling na 28…Lg4+

Zwarts toren is vervolgens op tijd terug op de zevende rij, waarna het voor mijn formatie belangrijk is de druk op de damevleugel te verhogen en niet gedwongen worden de torens te ruilen. Want dan wint de zwarte formatie.

De druk kost zwart veel tijd en de naderende vlag dwingt fouten af, waardoor ik mijn toren eindelijk effectief op c7 kan krijgen.

Diagram 11 Koks-Gorkum
slotstelling na 39.Tc7

Dan valt zwarts vlag en is de partij ten einde.

Hierna nog even blijven hangen ter ontspanning om tegen kwart voor elf de tram te pakken, waarbij ik er onderweg naar huis al achter kom dat er een DD-clash op zondagochtend op het programma staat. Met wit tegen Enzo Garay. C-groep winnaar tijdens DD Open, evenals ikzelf 4 punten tijdens Haagse SV Rapid en trouw volger van mijn partijen, waarmee voor hem een stukje partijvoorbereiding. Eenmaal thuis geen partijen ingevoerd maar vooral ontspannen. Hoe laat het ook is toch nog een partij boerenkool opgewarmd om te nuttigen en twee eredivisie samenvattingen gekeken. Zodra mijn mobiel (lees: wekker) voldoende opgeladen is gaan slapen.

oordeelronde4
oordeel op chess.com

Zeker voor een derde partij van de dag is het een uitstekende partij geweest voor beide formaties.

Bord 3

Paul Koks Enzo Garay
0 1
partij

Eenmaal in de speelzaal wordt duidelijk dat je zelf niet hoeft te zingen. Er staat muziek op, passend bij het Pasen. Doordat er niet gezongen hoeft te worden vanuit de zaal foto’s van het groen langs het gebouw gemaakt, doch dit opnieuw gedaan na de ochtendronde. Met de zon die feller schijnt is het reflecterende effect van de lampen en mijn mobiel er niet en komen de kleuren van het geel/groen beter tot hun recht.

Tijdens de partij wordt snel duidelijk dat het Hollands op het bord komt. Tijdens rapid- en snelschaakpartijen ben ik daar redelijk succesvol in, doordat ik zo nu en dan tijd steek in het thema. In lange partij heb ik het voor het laatst tegen me gehad in een partij tegen Jaco Arkesteijn, maar dat is zeker al meer dan tien jaar geleden.

Diagram 1 Koks-Garay
stelling na 3.Lg5

Met zwarts 3…g6 komt er een variant op het bord die ik ook nog niet in de praktijk van rapid- en snelschaakpartijen op het bord heb gehad. Oprukken met de h-pion is de aangewezen voortzetting en het vervolg is dan toch een ontdekkingsreis op zondagochtend met vier partijen achter de kiezen.

Na 4.h4 h6 5.Lxf6 exf6 6.e4 fxe4 zijn we zowaar drie zetten verder.

Diagram 2 Koks-Garay
stelling na 6…fxe4

Hier kan slaan met paard niet, want dan kan de zwarte formatie gratis zijn pionnenstructuur verbeteren en werken aan ruimtevergroting.

Diagram 3 Koks-Garay
stelling na 7…Kf7

De koning moet de pion op g6 dekken. Met de toren van h8 is geen optie, want dan kan meteen 10.h5 gespeeld worden.

Via 8.Dxe4 De7 9.Lc4+ Kg7 10.0-0-0 komt er een omslagpunt.

Diagram 4 Koks-Garay
stelling na 10.0-0-0

Hier is zelf de dame ruilen nodig om het voordeel te behouden. Met paard slaan op e4 is om dezelfde reden onhandig als eerder in de partij. De zwarte formatie kan werken aan een uitstekende pionnenformatie.

Diagram 5 Koks-Garay
stelling na 13…f5

Ik zit niet meer goed in de partij en moet iets doen om tegenspel in stand te houden. Drie pionnen voor een stuk wellicht? Na 14.dxc6 dxc6 zou 15.c7 een prima optie zijn, maar ook dan staat zwart beter. Maar die mogelijkheid zie ik niet achter het bord.

analyse 1 Koks-Garay
analyse na 15.c7

De onhandige positie van mijn stelling wordt goed benut door zwart en het is een kwestie van zo goed mogelijk verdedigen om er toch nog iets uit te slepen.

Diagram 6 Koks-Garay
stelling na 32.Ta5

Zowel een pion op a3 als op b3 toelaten is niet ideaal. Pion op b3 biedt een uitstekend steunveld op c2 voor de loper en met een pion op a3 is veld b2 nauwelijks nog te controleren. Doch ook voor dit eindspel is het leerzaam die helemaal uit te voeren, want wellicht kan ik zo’n eindspel zelf een keer in mijn voordeel uitspelen. Dus spelen we verder.

Diagram 7 Koks-Garay
slotstelling na 38…Td1

Hier geloof ik het wel en feliciteer Enzo met zijn overwinning. Ik kies er wel voor mijn ontspanning te pakken met het oog op de middagronde en ga niet intensief, uitgebreid analyseren. Wellicht een volgende stap om dit gewoon wel te doen, zoals ik ook de zaterdagavond partij gewoon wel gespeeld heb.

Wel komt Enzo zich enkele keren melden om zijn ideeën op vlak van mogelijkheden voor mijn aanpak te bespreken.

oordeelronde1
oordeel op chess.com

Van mijn kant is de nauwkeurigheid iets lager dan tijdens eerdere ronden. Tevens een bewijs dat er volop inspanningen geleverd zijn tijdens eerdere ronden. Dat kost energie en dan is het logisch dat het wat minder wordt. Dat hoort bij de sport. In zo’n situatie is er geen trainer die ontslagen zou moeten worden.

Dan volgt de uitdaging van de laatste ronde na vijf partijen. Tijdens de HSG Open 2023 kon ik in de zesde ronde de concentratie niet meer opbrengen en was ik eigenlijk geen partij voor mijn tegenstander. Tijdens de Open Kampioenschappen van Utrecht speelde ik in de laatste ronde tegen Xander Beenen een prima partij, totdat ik instortte. Xander heeft dat deze zondag vooraf aan de slotronde nog prima samengevat. Vorig jaar was er in Delft de brandmeldingronde. Voor het eerst dat ik tijdens de partij de stelling met de tegenstander – Jort Cornelissen – bespreek. Waarbij we het erover eens zijn: de theoretische remise die op het bord staat gaan we uitspelen. Zo werd het een leerzame partij van 103 zetten.

Ik mag het opnemen tegen Jaap de Koster. Livebord speler in ronde 2 en zoon van Willem de Koster. Willem trof ik tijdens het Oliebollentoernooi in Leiden en zal zijn zoon ongetwijfeld op scherp gezet hebben.

Bord 5

Jaap de Koster Paul Koks
1 0
partij

Er komt een siciliaans op het bord met voorlopig een gesloten karakter.

Diagram 1 Koster-Koks
stelling na 6.Ld3

De stelling blijft in balans totdat wit 10.d4? speelt.

Diagram 2 Koster-Koks
stelling na 10.d4?

Hier zie ik niet dat 10…c4 een prima voortzetting is.

Analyse 1 Koster-Koks
analyse na 10…c4!

En vervolg met 10…Pxb3, waarbij de partij een reeks zetten prima in balans blijft.

Diagram 3 Koster-Koks
stelling na 16.Tad1

Tussendoor even ruilen op f4 was wel handig geweest voor mijn formatie, maar de creativiteit ontbreekt even.

Nu volgt een ruilbeurs middels 16…e5 17.Lg5 Lxg5 18.Dxg5 Pf4 19.Dxd8 Tfxd8 20.g3 Pe6

Diagram 4 Koster-Koks
stelling na 20.Pe6

Met wits opgespeelde g-pion wordt het opspelen van zwarts f5 pion een optie. Daarvoor was de dameruil afronden met de toren van c8 handiger geweest. Na 21.Td2 Tc7 22.Ted1 Tcd7 23.b4 ben ik overtuigd van een succesvolle uitvoering van 23…f5.

Diagram 5 Koster-Koks
stelling na 23.b4

De slotzet van de combinatie die ik voor ogen heb, kan ik niet uitvoeren, omdat ik inzie dat ik het verkeerd ingeschat heb.

Diagram 6 Koster-Koks
stelling na 26.exd7

Met 26…Lf3 27.Td3 Lc6 28.Pd5 mag ik niet klagen dat wit niet ook nog eens pion d6 geslagen heeft.

Diagram 7 Koster-Koks
stelling na 28.Pd5

Het eindspel wordt door beide formaties voorlopig prima uitgevoerd.

Diagram 8 Koster-Koks
stelling na 35…d5

Ik vergeet echter op het juiste moment een van mijn koningspionnen op te spelen. Van belang als wachtzetje ter voorbereiding van de juiste oppositie. Met 36.Td4 Td6 37.c5 bxc5 38.bxc5 Tc6 39.b4 staat een cruciale positie op het bord.

Diagram 9 Koster-Koks
stelling na 39.b4

Hier is 39…g5 noodzakelijk. Ik zie wel dat met het opspelen van de a-pion de witte formatie een gepasseerde vrijpion krijgt, maar overzie dat de toren er meteen achter kan gaan staan, waardoor ik geen tijd heb om mijn d-pion te ondersteunen.

Diagram 10 Koster-Koks
stelling na 43.a6

Vijf zetten later vind ik het mooi geweest.

Diagram 1 Koster-Koks
slotstelling na 48.Ke5
oordeelronde1
oordeel op chess.com

Het is wederom een prima pot schaak geweest, waarmee er teruggekeken kan worden op een mooi toernooi.

Ik blijf nog even nakaarten, totdat ik het mooi geweest vind. Met 3 punten val je niet in de prijzen, dus kies ervoor de buitenlucht op te zoeken en een stukje te lopen alvorens op de tram te stappen en huiswaarts te gaan.

eten
groen rond Grotius College

DD Open: LSG Podium

DD Open: LSG Podium

Tijdens de derde editie van de DD Open zijn 6 LSG-ers actief geweest, waarbij ze zich goed gepresenteerd hebben. De podiumplaatsen zijn voor IM Arthur Pijpers (winnaar), Joël van der Werf (tweede) en Jonathan Faydi (derde). Paul Koks wint de B-groep, Bart van de Bossche blijft evenals Joël en Jonathan ongeslagen en Frank Cools draait een verdienstelijk toernooi met een overwinning op een 1800-plusser in ronde 5 en trof 3 tegenstanders van minstens 3 klassen hoger in de KNSB. (Verslag van Paul Koks)

DCLeiden
LSG-Podium

In de laatste ronde op 27 maart scoorde het gezelschap 3½ uit 5. Na de eerste zes speelronden waren er zes koplopers met 5 punten, waardoor er 3 finales op het programma stonden in de slotronde.

Bord 1: Anastasiia Khatniuk – IM Arthur Pijpers 0 – 1

Het is een partij van hoog niveau geweest, waarbij Arthur de partij geleidelijk naar zich toe kon trekken. Er komt een eindspel van twee zwarte lopers tegen de witte toren, met pionnenmeerdeheid voor Arthurs formatie. In het vervolg van de partij weet Arthur een promotiekandidaat vakkundig steun te leveren.

diagram1

Na 41…Ld3 vindt Anastasiia het prima en feliciteert Arthur. Arthur komt op 6 punten.

Bord 2: Joël van der Werf – Diederick Casteleijn 1 – 0

Een finale waardige partij, waarbij de vonken er vanaf spatten. Vanuit beide formaties worden er matdreigingen voorbereid en opgebouwd. Een tempo voorsprong betaalt zich uit.

diagram1

De partij wordt beëindigd na Joëls 35.Dxh7+, waarbij Joël evenals Arthur op 6 punten komt.

Bord 3: Jonathan Faydi – Luka Wink ½ – ½

Ook de strijd op bord 3 maakt waar, waar we naar uitgekeken hebben met het vooruitzicht op de 3 finalepartijen in de slotronde. Er zijn fases waarin Jonathan beter staat en waarin Luka beter staat. Uiteindelijk eindigt de partij in balans.

diagram1

Bord 17: Paul Koks – Lara Ter Wee 1 – 0

In de openingsfase verlies ik een pion, maar weet enigszins initiatief te krijgen. Zodra het materiaal weer in evenwicht is, is ook de stelling in balans. Lara’s pionnenopmars biedt perspektief om aan een gewonnen eindspel te bouwen.

diagram1

Bord 24: Frank Cools – Navin Vasan 0 – 1

Frank kan bouwen aan een prachtige stelling, maar dit kost veel tijd. Hij geeft zelf commentaar op twee diagrammen van stellingen die op het bord komen.

diagram1

Volgens Stockfish mis ik hier mat in acht en ik was al in tijdnood.

diagram1

Helaas in gewonnen eindstand door mijn vlag.

Met z’n zessen kunnen we terugkijken op een geslaagde deelname. Aan Jonathan werd nog gevraagd naar punten van verbetering. Ik stelde voor: een zwembad in de tuin. Want verder was het prima voor elkaar tijdens dit toernooi.