Een poosje terug heb ik mij aangemeld voor de Karel Kuip vierkampen in Haarlem, waar ik drie keer eerder van de partij was en een reeks van 7 remises en 2 overwinningen opgebouwd heb. Vervolgens ondervind ik dat het ’s avonds laat maken met vervolgens een kort nachtje niet altijd goed valt, waardoor ik me eigenlijk niet prettig voel bij het vooruitzicht vrijdagavond laat en zaterdagochtend vroeg spelen. Ik besluit alsnog voor de DD editie van de Haagse Rapidcyclus te gaan. Daarnaast kom ik in de loop van april op het idee om mijn debuut te maken tijdens het 74e Bevrijdingstoernooi in Wageningen.

Zo staat er niet alleen schaken op het programma van het eerste weekend van mei. Ook de zon zal zich goed laten zien. De zaterdag benut ik daarbij om de sinds 30 april beschikbare orthopedische werkschoenen verder in te dragen.

De laatste dagen vooraf aan het toernooi is het aantal aanmeldingen goed toegenomen, inclusief een sterk gezelschap vanuit de Leidsche Schaakbond. Er zijn ook last minute afmeldingen.

Met 55 deelnemers kan er op 27 borden strijd geleverd worden en heeft er iedere ronde een deelnemer betaald verlof. Uitbetaling geschied middels het toekennen van een vol punt.

Zoals gebruikelijk gaat het schaken en de sociale conversatie harmonieus samen en wordt er een mooie dag doorstaan.

Evenals vorig jaar mag ik openen tegen Paul de Freytas en deze keer met de zwarte formatie. Het blijft lang in balans, totdat een van mijn pionnen op de damevleugel verloren gaat. In het vervolg van het toreneindspel slaag ik erin een pionnen meerderheid te creëren aan de koningsvleugel, maar doe het niet helemaal goed in het afstoppen van de witte pion.

In de tweede ronde mag ik het opnemen tegen Keerthi. Zij werd 20 januari dit jaar tweede tijdens het Persoonlijk Jeugd Kampioenschap van de Haagse Schaakbond in haar leeftijdcategorie (DE). De partij lijkt rustig te verlopen, maar er zijn twee momenten waarbij ik ineens een pion kwijt ben. Aan de Koningsvleugel is het vier tegen vier pionnen, maar haar a- en b-pion zijn verbonden, gepasseerde vrijpionnen met beiden nog een toren en een witte velden loper voor wit en zwarte velden loper voor zwart.

Ik krijg de kans om torenruil af te dwingen, waarna door de ongelijke lopers de pionnen aan de damevleugel bij goede samenwerking door mijn koning en loper afgestopt zouden kunnen worden. De a-pion gaat eraf en de zwarte loper staat mooi op a1 met de pion op b2 en het lijkt allemaal goed te komen. Totdat ik Kc3?? speel.

Keerthi kan hier promoveren door …b1D met schaak, waarbij ook nog eens de witte loper vervolgens eraf zal gaan. Doch zij ziet dit niet, waarna ik met de zet Kd2 geen schaak hoef op te heffen en mijn loper kan behouden. Met aan de koningsvleugel de boel op slot komen we hier remise overeen.

In de partij tegen Barend Lavrijsen bouwen we beiden aan een mooie aanval, waarbij mijn zwarte formatie het over de damevleugel gooit en mijn koningsvleugel stevig onder druk staat. Net dat ene tempootje spreekt in mijn voordeel voor wat betreft het effectief doorslaan van de aanval.

Soms komt een spelsysteem op het bord, waarin je wat minder handig bent. Bij lange partijen kun je dan uitgebreid de tijd nemen om een veilig plan te kiezen, waarbij je aan bagage bouwt die tijdens rapid- en snelschaken benut kan worden. Wanneer je met een bepaalde opening jarenlang niet geconfronteerd bent tijdens een lange partij, heb je die bagage niet. Zo’n opening is de Benoni, waar Theo me mee confronteerde. Dat mijn stukken onhandig opgesteld stonden maakte Theo duidelijk.

De opmerking van een jeugdspeler “spelen jullie alweer tegen elkaar” drong niet tot mij door, maar Sandra merkte op dat die opmerking echt voor ons bedoeld was. Het is echter voor het eerst dat we tegen elkaar spelen. In een nimzootje krijg ik de kans om te werken aan een eindspel met ieder een toren en vier tegen drie pionnen op de koningsvleugel. Sandra levert optimaal tegenspel, waarbij het lukt een pion naar de overkant te loodsen.

In de partij tegen Marijn zijn er fasen van onhandigheid, waar hij goed gebruik maakt. Vervolgens neutraliseert hij de eventuele tegenkans die er nog is.

Ook in deze partij wordt duidelijk dat de scherpte er vanaf is. Ter voorbereiding van een plan een stuk op d3 te krijgen ruil ik mijn witte velden loper voor het paard op f3, om er vervolgens achter te komen dat het plan onuitvoerbaar is, doordat er nog een witte toren naar d1 kan. Waarmee het stuk gepend staat vanwege de dame op d8. De controle over de witte velden is weg, waar Han zijn kansen ziet en benut.

Voor wat betreft het schaken zit het toernooi erop, waarna door Stefan Boeters gewerkt wordt aan de prijsuitreiking. Er ligt een tafel vol met boeken, wijn en chocolade, waardoor er per categorie tot en met de vijfde plaats een prijs beschikbaar was.

Eenmaal buiten wordt duidelijk dat geen jas meenemen niet zo’n goed idee is geweest. Doordat het niet echt goed gaat regenen kom ik goed weg. Thuis laat een maaltijdje zich goed smaken.

Met bijtijds gaan slapen ben ik zondagochtend ook weer veilig vroeg wakker. Met de trein moeten hebben van 6u56 is er tijd om onder het genot van een bak koffie een stukje eerste etappe van de Giro d’Italia te kijken op Eurosport. Dan zie je landschappen waar je blij van wordt. Vervolgens ga ik die ook zien tijdens de treinreis. Heldere, strakke plaatjes vanaf het station en vanuit de trein.

Door te reizen via Leiden is er zowel op Leiden, Utrecht Centraal als station Ede-Wageningen een ruime overstapmarge. In Utrecht is het wel even spannend, wanneer de aansluitende trein richting Nijmegen eerst vijf en vervolgens tien minuten vertraging heeft. De machinist heeft goed zijn best gedaan om de tijd in te halen en beperkt te vertraging tot zeven minuten en diende goed in de remmen te knijpen om op het station tot stilstand te komen.

Onder het genot van prachtige landschapplaatjes van de Utrechtse Heuvelrug wordt vervolgens station Ede-Wageningen met nog maar drie minuten vertraging bereikt. Ede-Wageningen… op dat station was voor het laatst in 2018. Om er over te stappen om vanuit Lunteren het Meulunterenpad – een Klompenpad – te kunnen wandelen.

In die zes jaar heeft het station een metamorfose ondergaan, een prachtig station geworden.

Eenmaal bij de bushalte tref ik een goed schaakgezelschap aan, waarbij de bus ruim voor vertrektijd arriveert. De haltenaam heb ik goed voorbereid, doch het zit anders in elkaar dan op google-maps weergegeven is. ’s Avonds thuis wordt duidelijk dat er in de ochtend geen GPS-bereik was. Mijn horloge registreerde geen traject – ’s middags wel – dus google-maps op de telefoon was ook niet betrouwbaar. Maar dat heb je dan niet door en ziet niet dat je ergens anders staat dan vooraf ingeschat. Een van de begeleidende moeders kent de locatie van Universitair Sportcentrum De Bongerd, waardoor ze de aanvankelijk verkeerd gekozen wandelrichting heeft kunnen corrigeren. Door het omlopen ging het tempo er even stevig in, wat wel prettig is na zo’n trein- en busreis.

Het Sportcentrum heeft een ruim terras met uitzicht op de atletiekbaan, waar tijdens de vijfde ronde een logge helikopter van Defensie zal landen.

Er zal in drie groepen strijd geleverd worden met totaal 153 deelnemers, waarbij iedere groep oneven is en per ronde drie deelnemers aan betaald verlof zitten. In de A-groep wordt op 24 borden gestreden. Twee Grootmeesters, vier Internationaal Meesters, vijf FIDE Meesters en twee kandidaat meesters mengen zich daarbij in de strijd. Het decor van zowel de B- als C-groep bestaat uit 25 borden, waarbij ik het zelf waar mag maken in de laatstgenoemde groep.

De tegenstander in de eerste ronde is een jeugdlid van sg Amersfoort, wiens vader in de B-groep meespeelt. We gaan op de engelse tour. Niet het London-systeem, maar een niet honderd procent symmetrisch Engels. Ik speel …d6, nadat Youri met Le3 mijn ongedekte pion op c5 aanvalt, waarbij zijn pion handig op e2 staat. In een combinatie dat volgt slaag ik erin zijn loper af te ruilen en met een gedekte pion op d4 in zowel c3 als e3 prachtige steunvelden te creëren. Middels een schaakje ruil ik mijn toren voor zijn dame, waarna hij enkele zetten later zijn koning omlegt.

De tweede ronde tref ik Jan Nijhof uit Almere aan, wonend in een wijk waar elke nacht volle maan is en eens in de maand twee volle manen. Zelf zo’n acht jaar in dat deel van Almere gewoond. Hij presenteert het Hollands met zijn zwarte formatie, waarbij het prettig spelen is en in de loop van de strijd drie pionnen veroverd worden. Twee pionnen kunnen terug opgeëist worden, maar ondertussen is de derde pion niet meer af te stoppen.

In de derde ronde reageer ik weer eens met 1…e6 om het Franse thema op het bord te krijgen en krijg in deze partij de overhand door hem uit de rokade te houden. Met een van zijn torens en een paard op de h-lijn is het zonder lopers lastig verdedigen en vind de combinatie om zijn dame vangen.

Met om half twee – nog zo’n vijftig minuten – aanvang vierde ronde benut ik de tijd om een tomatensoepje en een broodje kroket te nuttigen. Ontdek tevens dat er vele speciaalbieren van de tap te verkrijgen zijn, maar dat is pas relevant na de laatste ronde.

In de vierde ronde speel ik met wit tegen Byron Eekhout. Speelt bij sv Mook, een vereniging met een goed bezochte interne competitie. Evenals in de tweede ronde wordt ik met het Hollands geconfronteerd. Na de openingsfase kan ik tegelijkertijd een ongedekte loper op b7 en zijn dame op g6 aanvallen. Byron vindt de oplossing in de tegenaanval met zijn loper op mijn dame op d3, ondersteund door een zwarte pion op f5. Hierdoor blijft de schade voor de zwarte formatie beperkt tot pion- en kwaliteitsverlies.

Het voorbereiden van mijn pionnenopmars gaat gepaard met het in oog houden van kwetsbaarheid van het pionnenblok en een aanstaande zwarte, gepasseerde vrijpion op de b- of de c-lijn. Met schaakjes met toren in combinatie met veroveren een tweetal pionnen krijg ik mijn torens op de zevende rij en blijft de gepasserde pion op de c-lijn in zicht.

Twee torens, mijn d-pion en de koning werken samen om de zwarte koning mat te zetten.

Na deze ronde zijn er in de C-groep nog twee met de 100 procent score, waardoor ik het in de vijfde ronde mag opnemen tegen een jeugdspeler van Best Moves die een dag eerder ook in het Nationale Schaakgebouw van de partij was.

Ook tegen Vincent ga ik met zwart aan de slag met het Franse thema, waarbij de afruilvariant op het bord komt. In de loop van de strijd wordt duidelijk dat hij zijn stukken beter neerzet, want ik verlies eerst een pion en vervolgens tweemaal de kwaliteit. Met twee lopers kun je nog prima tegenspel creëren, maar kom een of twee zetten te kort om de aanval over de koningsvleugel effectief te laten zijn.

Ik zat in ieder geval wel goed in de partij, want van een blijkbaar duidelijk te horen landing van een helikopter heb ik niets gemerkt. Na de partij is er genoeg te zien buiten.

Met vier uit vijf zit je nog altijd goed in het toernooi en in Mark van der Vooren van sv Wageningen tref ik een tegenstander die ook goed in het toernooi zit. Ik krijg een veelbelovende aanval op zijn koningstelling met dame en toren en kan ondertussen de a-pion op de zevende rij krijgen. Mark verdedigt goed en ik kan daarbij niet voorkomen dat hij kans ziet aan eeuwig schaak met zijn dame te werken.

In de slotronde tref ik de derde jeugdspeler in dit toernooi. Evenals de tegenstander uit de eerste ronde speelt Jesper voor sg Amersfoort. Er komt een konings-indisch op het bord, waarbij complicaties in het middenspel er toe leidt dat er een eindspel komt met loper + paard voor mijn formatie en een toren voor de zwarte formatie. Evenveel pionnen, doch mijn c-pion is een gepasseerde vrijpion. Met mijn koning daar ver vandaan en niet al te veel tijd op de klok voor beiden accepteer ik het remise aanbod van Jesper. Waarna een jeugdspeler die ik begin maart in Apeldoorn tegenover me trof en versloeg me duidelijk maakt hoe ik had kunnen winnen. Vijf punten is echter ook mooi en slaag er vervolgens in bij de bar een prima trappist van de tap te kiezen.

Tijdens de prijsuitreiking wordt duidelijk dat ik vijfde geëindigd ben en deze positie deel met zes deelnemers die ook vijf punten scoorden. Kortom: een goed gezelschap aan elkaar gewaagd.

Vervolgens met de bus en trein naar huis reizen had ik niet als straf gezien, maar ik kon meerijden met Jan Willem Koelmans, wat ook wel gezellig is.

Het Paasweekend heeft dit jaar voor mij voor de zevende keer in het teken gestaan van het Prinsenstadtoernooi in Delft.

Daarmee nadert het mijn deelname aan de Kennedymars van Sittard, waar ik 15 keer met succes vertoefde in periode van 1985 t/m 2016. Na verlaten ziekenhuis juli 2023 waren er even ambities om te werken naar de kortste afstand (10 kilometer) in Sittard op Paaszaterdag. Maar zag vervolgens wel in dat de gezelligheid van het schaken opzoeken een beter plan is. Wandelen op eigen gelegenheid is een betere optie dan deelnemen aan massaal bezochte evenementen.

Begin van dit jaar waarbij Delft nog niet op de kalender stond, heb ik me aangemeld voor Alkmaar. Een toernooi waarbij je op Paaszaterdag, Eerste en Tweede Paasdag 2 ronden afwerkt. Om zo aan zes speelronden te komen. Verkenning van de reisplanner maakt vervolgens duidelijk dat er weinig mis mag gaan tijdens de treinreis in de ochtenduren. Ik ben graag comfortabel op tijd voor het schaken gaan en besloot definitief evenals vorig jaar naar Delft te gaan.

Met name de zaterdag- en zondagochtend besefte ik: blij dat ik hiervoor gekozen heb. In de aanloop naar het Paasweekeinde heb ik vanaf 2 maart 11 toernooipartijen mogen spelen, waarvan twee vanwege de KNSB-competitie tegen gemiddelde tegenstand van rating 1710. Waarmee gesteld kan worden: de voorbereiding is alvast prima.

De eerste speeldag van het toernooi – Goede Vrijdag – is benut om voor enkele dagen eten te bereiden. Een macaroni bolognese met boerenkool, rode peper, knoflook en ui.

De vorige editie van het Prinsenstadtoernooi – 2023 – speelde zich af op de clublocatie van de organiserende DSC Delft. Het grote voordeel is dat het tegen het centrum van Delft aan ligt. Het Grotius College waar het dankzij OGD opnieuw gespeeld wordt heeft het voordeel dat het een ruime locatie is, met veel lichtinval.

Er is gestreden in vier groepen:

Aanvankelijk had ik me aangemeld voor groep C, maar kwam op het laatst op het idee dat groep D – voor de grotere prestatiedruk een beter idee is. De gebruikelijke bye op zaterdagavond liet ik nog staan.

Hieronder mijn persoonlijke resultaten.

Het NOVA-college weekendtoernooi 2011 in Haarlem was een week na de crematie van mijn vader. Van dat toernooi herinner ik me dat de leeftijd van mijn tegenstanders in ronde 1 t/m 4 bij elkaar opgeteld mijn leeftijd niet haalden. Tijdens dit Prinsenstadtoernooi geldt dit voor de tegenstanders uit ronde 2, 3, 5 en 6.

In de eerste ronde mag ik het opnemen tegen Samantha Hoogerwaard van Krimpen a/d IJssel, waarmee mijn tweede achtereenvolgende partij tegen een dame. Afgelopen woensdag sloot ik DD Open af met een partij tegen Lara ter Wee. Eerdere edities in Delft, waarbij ik tegen een dame speelde werd ik – hoe klein ze ook waren – steeds kansloos van het bord geschoven. In een periode dat veel kilometers afleggen en het werken naar twee a drie trainingsdoelen per jaar nog een belangrijkere hobby was. Het schaken voor de KNSB-competitie heeft het goed voor de dag willen komen tijdens schaken een boost gegeven.

Deze goede vrijdag komt er een boeiende positionele strijd op het bord en wordt er geopend met een gesloten siciliaans.

Persoonlijke primeur is de manoeuvre van mijn paard naar d4, om de kans op beschadigde pionnenstructuur te voorkomen. In de partij van GM Max Warmerdam tegen Stefan Bekker in de slotronde zie ik na het weekendtoernooi een soortgelijke manoeuvre, waarbij hij zijn paard terugspeelt naar c6, nadat de loper met …a6 weggejaagd is.

In onze partij gaat de loper meteen terug naar d3, waarbij de pion op d2 voorlopig geblokkeerd is.

Even later zijn alle centrumvelden bezet door pionnen.

Tijdens mijn voorbereiding naar 10…d5 heb ik uitgebreid gekeken naar het vervolg 11.exd5 e4 12.Lc4 of Lb5 d3. Waarom ik dat dan toch niet durf?!?

Er komt met 11.exd5 Pxd5 12.Lb2 Lf6 13.Dc2 h6 14.Tae1 Le6 in ieder geval een positie om van te smullen op het bord.

De manoeuvre van het paard naar f4 stelde ik uit tot na de uitvoering van 19.c4 vanwege voor mijn gevoel juiste moment van blootlegging van de a1-h8-diagonaal. Maar met de toren op c8 had het eigenlijk eerder ook gekund.

Er is uitzicht op het prachtige veld d3, waarbij afruilen met het paard vanaf d2 geen optie is voor wit. Ik krijg mijn toren op d3 die zet 22.f3 afdwingt.

Doordat de kwetsbaarheid van mijn pion op e5 overheerst zie ik de directe kwaliteitswinst middels 22…Lh4 niet achter het bord. Na 22…Lh4 23.Dxe5 Lxe1 24.Txe1 Td1 zou de partij aanzienlijk vlotter afgelopen zijn geweest. Maar wat je niet ziet, dat is er niet. Een uitspraak die je ook ziet, wanneer je over het NEMO-marineterrein in Amsterdam wandelt.

Nu is er in ieder geval nog pakweg een extra uurtje schaakplezier.

Na 22…Kh7 23.Df2 Da5 24.Pg3 Lh4 kan ik mooie schade aanrichten in wits pionnenformatie aan de koningsvleugel.

Volgens Stockfish kan de witte formatie de partij in deze fase beter in balans houden, maar het is zeer ingewikkeld na bijvoorbeeld 25.De2 Td4 26.Dxe5 Ld8 27.De2

Of na 25.De2 Td4 26.Dxe5 Ld8 27.Dxd4 Lb6.

Het schaakje had ik even niet zien aankomen, maar na 25.De2 Td4 26.Lb2 Lxg3 27.hxg3 Td2 28.De4+ Kg8 ruilt de witte formatie verkeerd af.

Daar ga ik niet tegen protesteren. Ik kan nu aan twee gepasseerde vrijpionnen werken en zonder dame is het voor wit lastig nog enig tegenspel te creëren. Op marcherende pionnen nodigen uit tot nieuwe dwangzet mogelijkheden.

Na 42.Tg4 Lxg2+ slaat wit met de koning op g2 en protesteer ik wel. Ze ziet even niet dat g2 gedekt staat door de toren. Gelukkig zie ik dat meteen. Vorig seizoen zag ik een keer tijdens een snelschaakpartij in de hektiek van de partij niet meteen dat ik mat gezet werd, terwijl de koning van de tegenstander schaak stond. Daarom toonde ik dan ook begrip met de woorden: ‘voor het zelfde geld zie ik het niet.’

Na haar correctie is de partij met 43.Kh4 Lf3 44.Tg4 Th2# echt afgelopen.

Na de partij was ik klokslag middernacht thuis en heb de partij meteen ingevoerd en vluchtig bekeken. Daarna nog ontspannen Vandaag Inside gekeken, wat weer volop lachen was. Daarna kun je vlot inslapen.

Zaterdagochtend wel de wekker nodig gehad, waarna te lezen was: “alarm over 23 uur”. Over het vergeten van de zomertijd hoef ik me alvast geen zorgen te maken. Wel diende ik te zorgen dat de telefoon voldoende opgeladen is.

In Sittard zijn ze al ruim twee uur onderweg wanneer ik de lunch aan het klaarmaken ben om me vervolgens op te frissen en naar Delft af te reizen met het vooruitzicht het te mogen opnemen tegen een product van de Kennemer Combinatie. De nieuwe landskampioen is een vereniging dat sterke schakertjes voortbrengt.

Op het bord presenteert Alexander de Marshall verdediging. Een variant in het geweigerde damegambiet. Misschien heeft het geholpen dat ik tijdens het NK Atletiek 2014 twee dagen marshall ben geweest bij polsstok. Een functie met rustige inhoud, waarbij je vooral de procedures goed moet kennen. Op het schaakbord is dat ook belangrijk.

De beheerder van de zwarte formatie opzadelen met een dubbelpion op de f-lijn is niet zo goed als dat het achter het bord voelt.

Na 6.Pxf6 gxf6 7.Lc3 e5 9.d5 had het zwarte nog opgestelde paard naar d4 kunnen verkassen en staat het in balans.

Het paard gaat echter naar b4, waarbij c2 onder schot komt nadat 10.e3 Lf5 gespeeld is. Eenvoudig te dekkenn met 11.Tc1. De beheerder van de zwarte formatie heeft goed beoordeeld dat de pion op a2 ongedekt staat, maar overziet de bijwerkingen van het slaan van die pion.

Na zwarts lange rokade kan er een genadeschot voorbereid worden, waarbij ook de tegendreiging over de halfopen g-lijn in het oog gehouden moet worden.

Er is hier goed op voorbereid, zodat 17.Pg3 gespeeld kan worden. Na 17…Ld7 valt met 18.La5! het doek voor zwart en legt Alexander zijn koning om.

Bijna vier uur pauze voordat de volgende ronde gespeeld dient te worden. Daar is weinig mis mee. In Haarlem zou ik zelfs met mijn huidige tempo voldoende tijd hebben om met de trein naar Zandvoort te reizen en vervolgens door de duinen terug naar het NOVA college te wandelen. Vanuit het Grotius college in Delft zou op en neer naar Schipluiden een optie zijn. In mijn korte verslag tegenover Julian Oskam spreek ik uit dat overwegen ’s avonds toch te spelen een optie is en ga vervolgens mijn krant lezen. Met op zaterdag vele leuke reportages om te lezen. En nuttig mijn lunch, zodat dit niet vlak voor de volgende ronde hoeft te gebeuren.

Na de tweede ronde zijn we met zijn vijven met twee uit twee. Met twee liveborden voor groep D zal één pechvogel niet op een livebord spelen. Spelen op een livebord brengt toch iets speciaals met zich mee. De grootste pechvogels zijn echter de mensen thuis, die er naar uitkijken een livepartij te kunnen volgen. Want bord 1 waar ik op ga spelen maakt een soortgelijke fout als een van mijn leerlingen van de Introductiecursus Schaken: op moment dat mijn tegenstander de e-pion speelt, pakt het bord op het scherm de c-pion en slaat vervolgens op tilt. Het is te hopen dat van die toeschouwers niemand zijn pc-scherm al vloekend door het raam heeft geworpen.

In de aanloop naar deze partij krijg ik voorlichting over wat mijn tegenstander speelt. De Bird. Eerst van een clubgenoot en vervolgens de bevestiging van iemand die tegen Djezz speelde in de HSB-competitie. Daar kijk ik naar uit. De Bird is een thema dat uitgebreid aan bod gekomen is tijdens een training van Delemarre. Sindsdien tijdens rapid- en snelschaaktoernooien meestal met succes en tijdens klassiek een keer remise en een keer gewonnen, maar dat is wel alweer een paar jaar geleden.

De nadruk van het bestrijden van een vogel is het elimineren van het paard op f3 en de zwarteveldenloper van wit. Dat dit cruciaal is, wordt in deze partij duidelijk, doordat ik niet verder kom dan de zwarteveldenloper zijn weg tijdelijk blokkeren.

De vogel wordt gepresenteerd, waarbij het op zet 3 mis gaat voor de toeschouwers van het livebord.

In het vervolg van de opening krijg ik comfortabel spel, waarbij de stelling in balans blijft.

Er wordt voortgezet met 7.fxe5 Pxe5 8.0-0 Le7.

Hier de loper op d6 plaatsen had geholpen met verdere ontwikkeling doordat het paard op e5 gedekt zou zijn. Dan volgt geen verplichte afruil na 9.Lb2.

Er volgt een fase waarin het gebalanceerd blijft en ik het zo had kunnen houden, indien op mijn elfde zet mijn c-pion niet twee, maar één veld vooruitgeschoven had.

Achter het bord denk ik te opportunistisch in mijn streven de zwarteveldenloper de weg te blokkeren. Zo wordt in het vervolg duidelijk nadat die blokkering gelukt is.

De inslag op f6 heb ik achter het bord niet gezien.

Mijn dame manoeuvreren naar g4 heb ik bij enkele zetten in overweging genomen, maar zag daarvan af. Nu ben ik een stuk kwijt en moet streven naar eindspel met remisekansen. Toren + Paard tegen Toren is een optie.

Er in ieder geval voor strijden levert een leerzaam eindspel op. In de hektiek van de strijd kan ook de tegenstander een beoordelingsfout maken.

Het lukt me om te werken aan verbinding van de torens.

En het afruilen van de lopers.

In deze fase van de partij weet ik al dat ik ’s avonds in de vierde ronde wil spelen en ga dat meteen in orde maken bij de organisatie. Dan kan dat alvast niet vergeten worden.

Ondertussen ontwikkelt de strijd zich naar duidelijk beslissende fase, waarbij je ook kunt opgeven om vervolgens rond te gaan lopen.

Doorspelen is echter een betere optie, om de slotfase helemaal op het bord gehad te hebben. Zelf had ik een toekomstig paardschaak vanaf het veld b6 gezien.

Doch 40.Txc8 is natuurlijk ook prima. Er volgt nog 40…Kxc8 41.Kf3.

Het paard hoeft nu alleen maar te blijven staan, de zwarte pionnen kunnen geneutraliseerd worden om vervolgens de b-pion ondersteund door de koning op te laten marcheren.

Het oordeel van chess.com illustreert dat de partij een toppartij is geweest.

Na afloop de partij nog even doorgenomen met Djezz, waarna ik voor de tweede keer deze dag voor de erwtensoep ging. Meer heb je niet nodig, alvorens ook ’s avonds weer een partij te kunnen schaken

De avondpartij van deze Paaszaterdag is er een, waarin – evennals vorige zaterdag in de KNSB-partij tegen De Volewijckers – duidelijk wordt wat het effect van de druk van dreigende promotie van pion van de opponent doet met een mens.

Caro-Kann. Wanneer je dat van te voren weet van een tegenstander speel je 1.e4 om na afruilen van de pion op d5 meteen 4.Ld3 te kunnen spelen om zwarts wittenveldenloper alvast veel velden te kunnen ontnemen. Uitgebreid uitgelegd tijdens training van Peter Passenier bij LSG in januari, om dit meteen de maandag erop effectief toe te kunnen passen in Wassenaar tegen ratinghoogste. Helaas vergat ik mijn koningspionnen op tijd op te spelen, waardoor de stelling vereenvoudigd kon worden naar een voor zwart gunstig eindspel.

Nu krijgt zwart de loper op f5 en moet er iets anders bedacht worden.

In het vervolg heb ik zeker naar Db3 gekeken, maar werken aan druk op de damevleugel met lopers op g2 en f4 en een toren op c1 geeft een prima gevoel.

Ook al geeft Stockfish aan dat zwart hier iets in de plus staat.

Met 11…Te8 12.Pa4 Tc8 13.Pc5 krijg ik mijn paard waar ik ‘m graag wil hebben. Bij afruilen komt een van mijn pionnen op de 5e rij.

Volgens Stockfish is eerst 13.b4 prima. Heb ik wel naar gekeken, maar mijn gevoel is daar niet goed bij. Met 13…a5 kan de structuur aangetast worden leek mij. Waarna zwart een tweede half open lijn beschikbaar heeft.

Na zwarts 13…Pa5 is dit niet het moment om vervolgens 14…Pc4 toe te laten met de loper op f5.

In het vervolg krijg ik een mooie pionnenformatie, waarvan eentje op de vijfde rij en glijdt mijn stelling naar een comfortabele plus.

Hier en ook voordat deze stelling op het bord gekomen is heb ik naar 18.Ld6 gekeken, waar ie voorlopig niet weg te krijgen is. De beperking van de bewegingsvrijheid voor zwart was belangrijker geweest dan de argumenten waarom ik de zet niet speelde. Althans, zo beoordeel ik de situatie achter het bord.

Ik kies voor ondersteuning van de loper met mijn dame, waardoor ik spoedig een toren op veld d1 kan plaatsen en na uitlokking van …f6 mijn dame op veld d6 kan plaatsen, omdat dit spoedig tot pionpromomtie zou kunnen leiden: 18.Dd4 Pxf5 19.Dxf5 Te7 20.Tfd1 f6 21.Dd6

Overtuigd van mijn plan dring ik met na 21…Td7 verder aan met 22.Db6 Dxb6 23.cxb6.

Het pennende effect van pionzet e2-e4 was me eerder al opgevallen, maar dour mijn aandringen was het effect daarvan geneutraliseerd. Na 23…Txc1 24.Txc1 Kf7 blijft er weinig van mijn ambities over en is mijn pionnenstructuur verzwakt. Gelukkig wil zwart zijn torens op het bord houden en treedt het pennende effect met 23…Tcd8 24.e4! alsnog in werking.

Via 24…dxe4 25.Txd7 Txd7 26.Tc8+? Kf7 zie ik dat mijn plan vastloopt, doordat de koning één veldje te dichtbij staat.

26.g4 is volgens Stockfish de enige zet om mijn ambities in tact te houden.

De zwarte formatie kan werken aan een winnende pionnenketen op de koningsvleugel, waarbij ik voorlopig niet toekom aan Tc7+.

Zwarts toren is vervolgens op tijd terug op de zevende rij, waarna het voor mijn formatie belangrijk is de druk op de damevleugel te verhogen en niet gedwongen worden de torens te ruilen. Want dan wint de zwarte formatie.

De druk kost zwart veel tijd en de naderende vlag dwingt fouten af, waardoor ik mijn toren eindelijk effectief op c7 kan krijgen.

Dan valt zwarts vlag en is de partij ten einde.

Hierna nog even blijven hangen ter ontspanning om tegen kwart voor elf de tram te pakken, waarbij ik er onderweg naar huis al achter kom dat er een DD-clash op zondagochtend op het programma staat. Met wit tegen Enzo Garay. C-groep winnaar tijdens DD Open, evenals ikzelf 4 punten tijdens Haagse SV Rapid en trouw volger van mijn partijen, waarmee voor hem een stukje partijvoorbereiding. Eenmaal thuis geen partijen ingevoerd maar vooral ontspannen. Hoe laat het ook is toch nog een partij boerenkool opgewarmd om te nuttigen en twee eredivisie samenvattingen gekeken. Zodra mijn mobiel (lees: wekker) voldoende opgeladen is gaan slapen.

Zeker voor een derde partij van de dag is het een uitstekende partij geweest voor beide formaties.

Eenmaal in de speelzaal wordt duidelijk dat je zelf niet hoeft te zingen. Er staat muziek op, passend bij het Pasen. Doordat er niet gezongen hoeft te worden vanuit de zaal foto’s van het groen langs het gebouw gemaakt, doch dit opnieuw gedaan na de ochtendronde. Met de zon die feller schijnt is het reflecterende effect van de lampen en mijn mobiel er niet en komen de kleuren van het geel/groen beter tot hun recht.

Tijdens de partij wordt snel duidelijk dat het Hollands op het bord komt. Tijdens rapid- en snelschaakpartijen ben ik daar redelijk succesvol in, doordat ik zo nu en dan tijd steek in het thema. In lange partij heb ik het voor het laatst tegen me gehad in een partij tegen Jaco Arkesteijn, maar dat is zeker al meer dan tien jaar geleden.

Met zwarts 3…g6 komt er een variant op het bord die ik ook nog niet in de praktijk van rapid- en snelschaakpartijen op het bord heb gehad. Oprukken met de h-pion is de aangewezen voortzetting en het vervolg is dan toch een ontdekkingsreis op zondagochtend met vier partijen achter de kiezen.

Na 4.h4 h6 5.Lxf6 exf6 6.e4 fxe4 zijn we zowaar drie zetten verder.

Hier kan slaan met paard niet, want dan kan de zwarte formatie gratis zijn pionnenstructuur verbeteren en werken aan ruimtevergroting.

De koning moet de pion op g6 dekken. Met de toren van h8 is geen optie, want dan kan meteen 10.h5 gespeeld worden.

Via 8.Dxe4 De7 9.Lc4+ Kg7 10.0-0-0 komt er een omslagpunt.

Hier is zelf de dame ruilen nodig om het voordeel te behouden. Met paard slaan op e4 is om dezelfde reden onhandig als eerder in de partij. De zwarte formatie kan werken aan een uitstekende pionnenformatie.

Ik zit niet meer goed in de partij en moet iets doen om tegenspel in stand te houden. Drie pionnen voor een stuk wellicht? Na 14.dxc6 dxc6 zou 15.c7 een prima optie zijn, maar ook dan staat zwart beter. Maar die mogelijkheid zie ik niet achter het bord.

De onhandige positie van mijn stelling wordt goed benut door zwart en het is een kwestie van zo goed mogelijk verdedigen om er toch nog iets uit te slepen.

Zowel een pion op a3 als op b3 toelaten is niet ideaal. Pion op b3 biedt een uitstekend steunveld op c2 voor de loper en met een pion op a3 is veld b2 nauwelijks nog te controleren. Doch ook voor dit eindspel is het leerzaam die helemaal uit te voeren, want wellicht kan ik zo’n eindspel zelf een keer in mijn voordeel uitspelen. Dus spelen we verder.

Hier geloof ik het wel en feliciteer Enzo met zijn overwinning. Ik kies er wel voor mijn ontspanning te pakken met het oog op de middagronde en ga niet intensief, uitgebreid analyseren. Wellicht een volgende stap om dit gewoon wel te doen, zoals ik ook de zaterdagavond partij gewoon wel gespeeld heb.

Wel komt Enzo zich enkele keren melden om zijn ideeën op vlak van mogelijkheden voor mijn aanpak te bespreken.

Van mijn kant is de nauwkeurigheid iets lager dan tijdens eerdere ronden. Tevens een bewijs dat er volop inspanningen geleverd zijn tijdens eerdere ronden. Dat kost energie en dan is het logisch dat het wat minder wordt. Dat hoort bij de sport. In zo’n situatie is er geen trainer die ontslagen zou moeten worden.

Dan volgt de uitdaging van de laatste ronde na vijf partijen. Tijdens de HSG Open 2023 kon ik in de zesde ronde de concentratie niet meer opbrengen en was ik eigenlijk geen partij voor mijn tegenstander. Tijdens de Open Kampioenschappen van Utrecht speelde ik in de laatste ronde tegen Xander Beenen een prima partij, totdat ik instortte. Xander heeft dat deze zondag vooraf aan de slotronde nog prima samengevat. Vorig jaar was er in Delft de brandmeldingronde. Voor het eerst dat ik tijdens de partij de stelling met de tegenstander – Jort Cornelissen – bespreek. Waarbij we het erover eens zijn: de theoretische remise die op het bord staat gaan we uitspelen. Zo werd het een leerzame partij van 103 zetten.

Ik mag het opnemen tegen Jaap de Koster. Livebord speler in ronde 2 en zoon van Willem de Koster. Willem trof ik tijdens het Oliebollentoernooi in Leiden en zal zijn zoon ongetwijfeld op scherp gezet hebben.

Er komt een siciliaans op het bord met voorlopig een gesloten karakter.

De stelling blijft in balans totdat wit 10.d4? speelt.

Hier zie ik niet dat 10…c4 een prima voortzetting is.

En vervolg met 10…Pxb3, waarbij de partij een reeks zetten prima in balans blijft.

Tussendoor even ruilen op f4 was wel handig geweest voor mijn formatie, maar de creativiteit ontbreekt even.

Nu volgt een ruilbeurs middels 16…e5 17.Lg5 Lxg5 18.Dxg5 Pf4 19.Dxd8 Tfxd8 20.g3 Pe6

Met wits opgespeelde g-pion wordt het opspelen van zwarts f5 pion een optie. Daarvoor was de dameruil afronden met de toren van c8 handiger geweest. Na 21.Td2 Tc7 22.Ted1 Tcd7 23.b4 ben ik overtuigd van een succesvolle uitvoering van 23…f5.

De slotzet van de combinatie die ik voor ogen heb, kan ik niet uitvoeren, omdat ik inzie dat ik het verkeerd ingeschat heb.

Met 26…Lf3 27.Td3 Lc6 28.Pd5 mag ik niet klagen dat wit niet ook nog eens pion d6 geslagen heeft.

Het eindspel wordt door beide formaties voorlopig prima uitgevoerd.

Ik vergeet echter op het juiste moment een van mijn koningspionnen op te spelen. Van belang als wachtzetje ter voorbereiding van de juiste oppositie. Met 36.Td4 Td6 37.c5 bxc5 38.bxc5 Tc6 39.b4 staat een cruciale positie op het bord.

Hier is 39…g5 noodzakelijk. Ik zie wel dat met het opspelen van de a-pion de witte formatie een gepasseerde vrijpion krijgt, maar overzie dat de toren er meteen achter kan gaan staan, waardoor ik geen tijd heb om mijn d-pion te ondersteunen.

Vijf zetten later vind ik het mooi geweest.

Het is wederom een prima pot schaak geweest, waarmee er teruggekeken kan worden op een mooi toernooi.

Ik blijf nog even nakaarten, totdat ik het mooi geweest vind. Met 3 punten val je niet in de prijzen, dus kies ervoor de buitenlucht op te zoeken en een stukje te lopen alvorens op de tram te stappen en huiswaarts te gaan.

DD Open: LSG Podium

Tijdens de derde editie van de DD Open zijn 6 LSG-ers actief geweest, waarbij ze zich goed gepresenteerd hebben. De podiumplaatsen zijn voor IM Arthur Pijpers (winnaar), Joël van der Werf (tweede) en Jonathan Faydi (derde). Paul Koks wint de B-groep, Bart van de Bossche blijft evenals Joël en Jonathan ongeslagen en Frank Cools draait een verdienstelijk toernooi met een overwinning op een 1800-plusser in ronde 5 en trof 3 tegenstanders van minstens 3 klassen hoger in de KNSB. (Verslag van Paul Koks)

In de laatste ronde op 27 maart scoorde het gezelschap 3½ uit 5. Na de eerste zes speelronden waren er zes koplopers met 5 punten, waardoor er 3 finales op het programma stonden in de slotronde.

Bord 1: Anastasiia Khatniuk – IM Arthur Pijpers 0 – 1

Het is een partij van hoog niveau geweest, waarbij Arthur de partij geleidelijk naar zich toe kon trekken. Er komt een eindspel van twee zwarte lopers tegen de witte toren, met pionnenmeerdeheid voor Arthurs formatie. In het vervolg van de partij weet Arthur een promotiekandidaat vakkundig steun te leveren.

Na 41…Ld3 vindt Anastasiia het prima en feliciteert Arthur. Arthur komt op 6 punten.

Bord 2: Joël van der Werf – Diederick Casteleijn 1 – 0

Een finale waardige partij, waarbij de vonken er vanaf spatten. Vanuit beide formaties worden er matdreigingen voorbereid en opgebouwd. Een tempo voorsprong betaalt zich uit.

De partij wordt beëindigd na Joëls 35.Dxh7+, waarbij Joël evenals Arthur op 6 punten komt.

Bord 3: Jonathan Faydi – Luka Wink ½ – ½

Ook de strijd op bord 3 maakt waar, waar we naar uitgekeken hebben met het vooruitzicht op de 3 finalepartijen in de slotronde. Er zijn fases waarin Jonathan beter staat en waarin Luka beter staat. Uiteindelijk eindigt de partij in balans.

Bord 17: Paul Koks – Lara Ter Wee 1 – 0

In de openingsfase verlies ik een pion, maar weet enigszins initiatief te krijgen. Zodra het materiaal weer in evenwicht is, is ook de stelling in balans. Lara’s pionnenopmars biedt perspektief om aan een gewonnen eindspel te bouwen.

Bord 24: Frank Cools – Navin Vasan 0 – 1

Frank kan bouwen aan een prachtige stelling, maar dit kost veel tijd. Hij geeft zelf commentaar op twee diagrammen van stellingen die op het bord komen.

Volgens Stockfish mis ik hier mat in acht en ik was al in tijdnood.

Helaas in gewonnen eindstand door mijn vlag.

Met z’n zessen kunnen we terugkijken op een geslaagde deelname. Aan Jonathan werd nog gevraagd naar punten van verbetering. Ik stelde voor: een zwembad in de tuin. Want verder was het prima voor elkaar tijdens dit toernooi.

De vijfde ronde van de 15e Kattenburger Open is de eerste speelronde van 2024 dat ik in Wijkgebouw De Poort van de partij ben en dat de altijd inspirerende wandeling vanaf Amsterdam Centraal langs de waterpartijen naar de speellocatie afgelegd mag worden.

De vierde ronde was op zondag 11 februari. Niet alleen de verjaardag van een voormalig vriendin, met wie ik sinds 1991 geen contact meer heb. Maar ook de dag van de halve finale Basisonderwijs-teams bij de Haagse Schaakbond.

Ik ben in afwachting van werkschoenen op maat, voordat ik weer aan het werk mag. In de tussentijd moet je zorgen dat je iets om handen hebt, zodat de focus op orde blijft. Volop verslagen schrijven is daar een nuttige activiteit voor. Maar ook betrokkenheid bij de organisatie van (jeugd)toernooien.

Zodoende beschikbaar geweest voor verzorgen van Introductiecursus Schaken bij LSG / Gemeente Leiden, maar ook bij Grand Prix toernooien en Voorronde BO-teams Den Haag en Leidschendam-Voorburg. Hierdoor is betrokkenheid bij de Halve Finale op 11 februari een logisch gevolg. Deelname aan enkele toernooien zorgt er daarbij voor dat de schaakfocus ook op orde blijft. Het totale plaatje maakt dat je steeds met fijne mensen te maken hebt.

Tijdens deze vijfde ronde van de Kattenburger Open mag ik het opnemen tegen een opponent die Groep B-winnaar 10e editie Best of the West in september van het bord geveegd heeft. Met een score van 4½ uit 5 toernooipartijen vanaf maandag 4 maart zit ik goed in het schaakzadel en ga ik met vertrouwen de partij tegemoet.

Op het bord wordt Scheveningen naar Amsterdam gehaald en staat het in balans totdat mijn focus gericht is op mijn loper op het bord houden.

Hierbij verlies ik enigszins overzicht, wat me uiteindelijk twee pionnen kost.

Het eindspel dat volgt is natuurlijk een gewonnen eindspel voor wit, maar vooral leerzaam om nog uit te spelen.”

Er is verloren, maar wel een prima partij op het bord gezet dat perspektief biedt voor verdere ontwikkeling.